NATO - Pakt północnoatlantycki

18.04.2005

29 marca 2004r. Estonia, wraz z Bułgarią, Łotwą, Litwą, Rumunią, Słowacją oraz Słowenią, wstąpiła do NATO.

HISTORIA

W związku z odbywającym się Szczytem w Pradze, w listopadzie 2002r., Estonia wraz z sześcioma innymi państwami została zaproszona na rozmowy wstępne dotyczące przystąpienia do Paktu Północnoatlantyckiego. Toczyły się one od grudnia 2002r. do marca 2003r.

26 marca 2003r.  reprezentanci 19 państw członkowskich NATO podpisali Protokół Akcesyjny, który ratyfikowany został przez sojuszników, co oznaczało włączenie siedmiu nowych państw w struktury NATO.

Przez luty 2004 r, członkowie 19 państw NATO ratyfikowali Protokół. Pociągało to również za sobą ratyfikowanie Traktatu Waszyngtońskiego przez państwa przyłączające się.

12 lutego 2004r. Estoński Rząd zaaprobował i skierował projekt ustawy Traktatu Waszyngtońskiego do Parlamentu. 10 marca 2004r Parlament ratyfikował Traktat Akcesyjny. Dzień później Prezydent ogłosił przystąpienie Estonii do NATO.

UCZESTNICTWO ESTONII W STRUKTURACH NATO PRZED I W TRAKCIE CZŁONKOSTWA

W następstwie rozmów o akcesji wiosną 2003r., Estonia rozpoczęła swoje uczestnictwo w strukturach NATO, początkowo występując w roli obserwatora. Przedstawiciele Estonii uczestniczyli w spotkaniach komisji oraz grup międzynarodowych pod przewodnictwem organów decyzyjnych NATO.

Przyłączenie się do NATO, z dnia na dzień stało się bardzo istotną kwestię polityki estońskiej. Relacje i kontakty w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa światowego oraz współczesnych zagrożeń, stanowią kwestię nadrzędną w codziennych  obowiązkach państwa.

Estończycy mają świadomość, że będą musieli sprostać nowym wyzwaniom, poprzez ciągły rozwój własnego potencjału. Dzięki temu, zaangażowanie Estonii w międzynarodowe działania NATO będzie się poszerzało.

Członkostwo w NATO stanowi gwarancję pokoju i stabilności w regionie bałtyckim.

WSPÓŁPRACA WOJSKOWA ESTONII Z NATO

EAPC – Euroatlantycka Rada Partnerstwa

Od 1991r. Estonia aktywnie uczestniczyła w działaniach Północnoatlantyckiej Rady Współpracy.

NACC głównie koncentrowała się na współpracy z partnerami spoza NATO w dziedzinie aktywności wojskowej i operacji pokojowych, w tym również ćwiczeń.

W 1997r. w ramach zastępstwa NACC, powołano do życia Euroatlantycką Radę Partnerstwa.

EAPC zapewnia podstawę dla praktycznej współpracy i konsultacji w sprawach polityki bezpieczeństwa między państwami członkami Sojuszu oraz poszerza strefy pokoju i stabilności na świecie.

Estonia jest aktywnym kontynuatorem programu EAPC.

Dotychczas, Estonia dzieliła swoje doświadczenia w kwestii reform z Ukrainą, Gruzją, Uzbekistanem i Jugosławią.

Partnerstwo dla pokoju

Dziesięć lat temu, na szczycie NATO w Brukseli (10 – 11 stycznia 1994r.) powołano do życia program Partnerstwo dla Pokoju. PdP jest programem ustanawiającym współpracę w dziedzinie bezpieczeństwa oraz obronności.

W programie Partnerstwo dla Pokoju uczestniczyło 27 sojuszników. Obecnie liczba ta zmalała do 20.

Udział w PfP ma dla Estonii ogromne znaczenie. Będąc członkiem NATO  wzrosło znaczenie Estonii na arenie międzynarodowej, dlatego Estonia popiera kolektywną współpracę na rzecz obrony oraz partnerstwo transatlantyckie, stanowiące trzon Sojuszu oraz PfP.

WKŁAD ESTONII W BEZPIECZEŃSTWO I POKÓJ NA ŚWIECIE

Uczestnictwo w działaniach NATO skierowanych w stronę szerzenia pokoju na świecie ma dla Estonii znaczenie nadrzędne w dziedzinie obronności.

Estonia włącza się więc z dużym zaangażowaniem w działania zmierzające do walki z terroryzmem oraz na rzecz światowej stabilizacji.

W 2003 roku, 274 żołnierzy estońskich uczestniczyło w misjach w 7 państwach.

BAŁTYCKIE PROGRAMY OBRONNE

Praktyczna współpraca w dziedzinie bezpieczeństwa państw bałtyckich oraz wspólnoty transatlantyckiej znajduje swoje odzwierciedlenie w rozwoju i rozszerzeniu inicjatyw obronnych takich jak BALTAT, BALTRON, BALTNET oraz BALTDEFCOL.

BALTAT

Bałtycki Batalion Sił Pokojowych został założony w 1994 roku,
z inicjatywy trzech państw bałtyckich. Celem BALTAT-u było przyczynianie się do zażegnywania kryzysów, zapobieganie wojnom oraz utrzymanie stabilizacji poprzez szeroko zakrojoną międzynarodową współpracę.
BALTBAT rozwiązano dnia 26.09.03r.

BALTRON

Dywizjon Bałtycki został powołany do życia w 1996 roku. Głównym celem jest minimalizowanie zagrożeń wynikających ze szkód powstałych na wodach terytorialnych oraz w strefie ekonomicznej Litwy, Łotwy oraz Estonii.

Kooperacja BALTRON-u z innymi międzynarodowymi programami przyspiesza rozwój systemu bezpieczeństwa państw członków Sojuszu i tym samym poszerza zdolności integracyjne z innymi państwami członkami NATO.

BALTDEFCOL

Utworzony w 1998 roku. BALTDEFCOL nakierowany jest na prowadzenie szkoleń, których celem jest kształcenie wykwalifikowanego personelu sztabu oficerskiego, zdolnego do pracy w strukturach bezpieczeństwa.

Instytucja ta, będzie już wkrótce prowadziła również szkolenia cywilne łączące wiedzę z zakresu bezpieczeństwa narodowego oraz polityką obronności.

BALTDEFCOL jest najbardziej skuteczną drogą prowadzącą do profesjonalnego wykształcenia personelu sztabu oficerskiego zatrudnianego w państwach bałtyckich.

BALTNET

System zarządzania bałtycką przestrzenią powietrzną powołany został do życia w czerwcu 2000 r.

BALTNET jest częścią większego międzynarodowego planu skupionego na działaniach w Centralnej oraz Wschodniej Europie.

Centrum koordynacyjne RASCC znajduje się znajduje się na Litwie.

Cele obejmują szeroko pojętą współpracę międzynarodową między administracją  cywilną a wojskową, w dziedzinie systemu nadzoru ruchu powietrznego w państwach bałtyckich.

Ponadto BALTNET powinien pomagać państwom bałtyckim w integracji ze strukturami NATO oraz ułatwiać lokowanie i rozmieszczanie środków ekonomicznych.

Obronne projekty oraz programy bałtyckie były utworzone w strukturach NATO, początkowo w programie Partnerstwa dla Pokoju. Osadzenie ich w tych strukturach było zgodne ze ogólnie przyjętymi standardami i przepisami natowskimi. Działania bałtyckich programów obronnych są wspierane przez Belgię, Danię, Finlandię, Francję, Niemcy, Islandię, Niderlandy, Norwegię, Polskę, Szwecję, Szwajcarię, Zjednoczone Królestwo oraz Stany Zjednoczone Ameryki.


REFORMY

Plan Działań na Rzecz Członkostwa w  NATO (MAP) ustalony został w 1999r.  podczas spotkania Rady Północnoatlantyckiej w Waszyngtonie. Celem planu było uruchomienie programu działań pomocowych dla państw aspirujących do NATO.

W pracach ramowych MAP-u, Estonia spełniała wszystkie główne cele oraz warunki ustanowione przez Roczny Plan Narodowy (Annual National Plans), co przyjęte zostało z pozytywną reakcją ze strony reszty państw członkowskich.

W latach 2002 – 2003, Estonia kontynuowała intensywne przygotowania związane z przystąpieniem do NATO, skupiając się na kwestiach prawnych, reformach Estońskich Sił Zbrojnych (EDF) oraz piechoty.

Aktywne członkostwo w NATO zawsze będzie kwestią priorytetową estońskiej polityki obronności i bezpieczeństwa. Rząd zatwierdził średnioterminowy plan rozwoju Estońskich Sił Zbrojnych opracowany na lata 2005 – 2010. Na prowadzenie podobnych reform, w innych krajach członkowskich NATO, kładzie się szczególny nacisk.

W 2002, wydatek na obronę sięgały 2 procent PKB. Poziom ten będzie utrzymany również w planach przyszłych budżetów.

ZADANIA NA ROK 2004:

• dokonanie przeglądu, ocena strategii obrony i planu rozwoju EDF;
• ukończenie w zgodzie z nową strategią i planem rozwoju EDF reform;
• przygotowanie jednostek dla brygad piechoty (szkolenia pierwszego batalionu);
• wspieranie dalszego rozwoju systemu zarządzania bałtycką przestrzenią powietrzną;
• zakończenie planu mobilizacji;
• wprowadzenie systemu zaopatrzenia w zakresie obrony sił powietrznych oraz piechoty;
• kontynuować wprowadzonych w życie celów The Force Proposals

Estonia kontynuuje realizację swoich założeń oraz przedkłada plan programu kończącego wprowadzenie koniecznych reform.

POPARCIE SPOŁECZNE DLA CZŁONKOSTWA W NATO

Poparcie wstąpienia do sojuszu NATO wśród estońskich obywateli było duże.
Z przeprowadzonych badań przez Centrum Badań Faktum (luty 2004) wynika, że:

• 76 procent obywateli upatruje wiele korzyści z przystąpienia do NATO;
• 83 procent etnicznych obywateli wyraża poparcie dla akcesji;
• 38 procent nie – Estończyków popiera wejście do NATO.

Mieszkańcy Estonii uznali, że największym gwarantem bezpieczeństwa dla Estonii jest właśnie członkostwo w NATO. Unia Europejska plasowała się na drugim miejscu.

Z badań wynika, że opinie mieszkańców Estonii odnośnie wydatków rządowych przeznaczonych na cele obrony są stabilne:

• 30 procent badanych uważa, że wydatki na obronę powinny być większe;
• 45 procent badanych sądzi, że wydatki związane z obroną są wystarczające;
• według 14 procent badanych, wydatki przeznaczane na obronę są zbyt duże.

Więcej informacji na temat Estonii w NATO znajduje się na stronach:

Estonia and NATO
Ministry of Foreign Affairs
Ministry of Defence
Estonian Defence Forces
National Security Concept 2004